Nowy kierunek odpowiada na wyzwania przyszłości - biomateriały zamiast surowców kopalnych

Europa zużywa rocznie dziesiątki milionów ton tworzyw sztucznych, z których znacząca część wykorzystywana jest w opakowaniach, a ponad 90% produkcji opiera się na importowanych surowcach petrochemicznych. Jednocześnie Polska i region Europy Środkowej dysponują ogromnym, w dużej mierze niewykorzystanym potencjałem biomasy lignocelulozowej pochodzącej z rolnictwa, leśnictwa i przemysłu przetwórczego. Nowy kierunek wpisuje się w strategiczną potrzebę przekształcenia tego zasobu w podstawę nowoczesnego przemysłu materiałowego.

Biomasa jako fundament nowej generacji materiałów

Bioproducts Technology koncentruje się na przekształcaniu biomasy w zaawansowane materiały i produkty o wysokiej wartości dodanej. Obejmuje to m.in. celulozę, hemicelulozy i ligninę, które stanowią odnawialną alternatywę dla polimerów syntetycznych.

Z tych komponentów powstają materiały, które mogą znaleźć zastosowanie w kluczowych sektorach gospodarki:

• opakowania przyszłości – biodegradowalne i formowane materiały włókniste, zgodne z regulacjami UE dotyczącymi ograniczania plastiku,
• rolnictwo precyzyjne – biodegradowalne otoczki nasion i systemy kontrolowanego uwalniania nawozów,
• budownictwo i transport – lekkie kompozyty lignocelulozowe o obniżonym śladzie węglowym,
• ochrona środowiska – sorbenty i materiały do oczyszczania wód i ścieków,
• farmacja i kosmetyki – biokompatybilne hydrożele i stabilizatory formulacji,
• energetyka i magazynowanie energii – materiały węglowe z ligniny stosowane m.in. w elektrochemii.

Odpowiedź na europejską strategię przemysłową

Kierunek wpisuje się w kluczowe dokumenty Unii Europejskiej, w tym Circular Economy Action Plan, Plastics Strategy oraz inicjatywę STEP dotyczącą technologii krytycznych. W szczególności rozwija obszary technologii biomasy jako odnawialnego źródła surowców, zaawansowanych materiałów biopochodnych, technologii gospodarki o obiegu zamkniętym, przemysłowych technologii transformacyjnych, w tym wykorzystania ligniny w nowoczesnych systemach energetycznych.

W praktyce oznacza to rozwój technologii, które pozwalają zastępować importowane surowce petrochemiczne lokalną biomasą, skracać łańcuchy dostaw oraz zwiększać odporność gospodarczą i technologiczną UE.

Edukacja dla przemysłu przyszłości

Program Bioproducts Technology został zaprojektowany w ścisłej współpracy między sześcioma wydziałami Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, łącząc kompetencje z zakresu nauk przyrodniczych, inżynierii, biotechnologii i ekonomii. Studenci zdobywają zarówno wiedzę teoretyczną, jak i praktyczne umiejętności obejmujące przetwarzanie biomasy, projektowanie procesów technologicznych, badania materiałowe oraz walidację bezpieczeństwa produktów.

W programie znajdują się m.in. przedmioty takie jak: Biopolymers and Bioproducts, Biomass Processing and Application, Sustainable Technological Process Design czy Biowaste Management and Valorisation.

Strategiczna inwestycja w bezpieczeństwo surowcowe

Utworzenie kierunku Bioproducts Technology to nie tylko rozwój oferty dydaktycznej, ale również element szerszej strategii wzmacniania bezpieczeństwa surowcowego, technologicznego i środowiskowego. Biomateriały rozwijane w ramach programu wpisują się w ideę gospodarki o obiegu zamkniętym, redukują presję na środowisko oraz wspierają rozwój niezależnego, europejskiego przemysłu materiałowego.

Nowy kierunek przygotowuje specjalistów zdolnych do projektowania i wdrażania rozwiązań, które będą stanowić fundament transformacji przemysłu w stronę zrównoważonej, niskoemisyjnej gospodarki przyszłości.

Iwona Cieślik
Rzeczniczka prasowa UPP